Oríste! - jóuw Griekenland forum
άσπρος of λευκός? - Afdrukversie

+- Oríste! - jóuw Griekenland forum (https://www.wageral.nl/oriste)
+-- Forum: Το καφενείον- Het Griekse praathoekje (https://www.wageral.nl/oriste/forumdisplay.php?fid=46)
+--- Forum: De Griekse Taal (https://www.wageral.nl/oriste/forumdisplay.php?fid=50)
+--- Discussie: άσπρος of λευκός? (/showthread.php?tid=7174)



άσπρος of λευκός? - petra mens-omtzigt - 08 August 2019

άσπρος of λευκός?
Het Grieks kent dus twee woorden voor "wit". Hoe zit dat nou? Laten we eerst eens kijken naar de "leuke" etymologie van άσπρος-άσπρη-άσπρο (etc.).
 Άσπρος komt van het Latijnse woord "asper" dat gebruikt werd in "nummi asperi" en daarmee werden zilveren muntstukken aangeduid (asper betekent overigens geen zilver) en 
door de kleur van die munten kreeg het woord al in de Byzantijnse tijd de betekenis van "wit" in het Grieks. Kijk, mijn ezelsbruggetje in de klas is altijd: denk maar aan de aspro- of aspirinetabletten, die zijn ook wit. Duidelijk minder wetenschappelijk....
Λευκός is het "echte", Griekse woord voor wit en zul je ook in allerlei officiële combinaties aantreffen. Kijk, als je zegt
"het witte huis" op Paros dan wordt dat gewoon το άσπρο σπίτι στην Πάρο (to aspro spietie stien Paro), 
maar als je op bezoek gaat bij Trump in het witte huis, dan wordt dat toch echt wel ο Λευκός Οίκος (o lefkos iekos) of 
als we het over de mooie "witte toren" van Thessaloniki hebben, dan hebben we het of ο Λευκός Πύργος (o lefkos piergos). 
En weer wat "gewoner" vind je in de buurt van Athene de plaats
Ασπρόπυργος (Aspropiergos).

Een "leuk" woord is bijvoorbeeld ook:
κυανόλευκη ook wel γαλανόλευκη, een samenstelling van κυανός/γαλανός dat “blauw” betekent en λευκός. 
Dat het een vrouwelijk woord is komt doordat het zelfstandig naamwoord dat er eigenlijk bij hoort vrouwelijk is, namelijk “σημαία” dat vlag betekent: η κυανόλευκη σημαία.


Maar hoe zit dat dan nu met de wijn?
Bestel je nu άσπρο κρασί of λευκό κρασί? Het mag beide, maar je zult op de flessen eigenlijk altijd het woordje λευκός (οίνος-ienos) aantreffen en 
volgens sommigen is het zelfs beter om niet άσπρο κρασί te gebruiken (in combinatie met het woordje οίνος moet je sowieso λευκός gebruiken en 
niet άσπρος). Het heeft ook een beetje met stijl te maken of met een toepasselijk woordje "smaak" .....
Toen ik bij Babiniotis naar de herkomst van het woordje λευκός keek, zag ik het volgende (I.E. afkorting van Indo-Europees):

< Ι.Ε. *leuk- "φωτεινός (lichtgevend), λαμπρός (schitterend)

leuk, hé?!

Voor de Griekse taal en meer ga je naar Dàt is Grieks voor mij!


Forummededeling: De links in dit bericht zijn alleen zichtbaar voor leden van dit forum.
Ben je (nog) geen lid registreer je dan eerst en word lid. Ben je al lid meld je dan aan.